Ascoli Piceno, gelegen in het zuiden van de regio Marche, wordt vaak omschreven als een van de elegantste steden van Midden-Italië. De bijnaam “stad van travertijn” verwijst naar het lichtkleurige gesteente dat de pleinen, kerken en palazzi een zachte, haast gouden gloed geeft. Anders dan de drukbezochte steden in Toscane of Umbrië, biedt Ascoli Piceno een authentieke ervaring: een stad waar geschiedenis, architectuur, gastronomie en tradities samenkomen in een compact en levendig centrum. Wie een overzicht zoekt van de mooiste steden van Le Marche, komt vanzelf ook hier uit.
De geschiedenis van Ascoli Piceno: van Romeinse brug tot Renaissance-stad
De wortels van Ascoli Piceno gaan terug tot vóór de Romeinse tijd, toen het gebied werd bewoond door de Piceni, een Italisch volk waarnaar de stad nog steeds haar naam draagt. Na de Romeinse verovering groeide Ascoli uit tot een belangrijke nederzetting langs de Via Salaria, de zoutweg die de Adriatische kust met Rome verbond.
De overblijfselen van die periode zijn nog zichtbaar. De Ponte di Cecco, een Romeinse boogbrug uit de 1e eeuw v.Chr., overspant nog altijd de rivier de Tronto. Volgens de overlevering zou de brug in één nacht door keizer Ceasar Augustus gebouwd zijn – of, zoals de legende suggereert, door de duivel zelf.
Tijdens de middeleeuwen kreeg de stad een verdedigend karakter, zichtbaar in de torens die de skyline domineerden. In de 13e en 14e eeuw kende Ascoli een bloeiperiode, waarin het Piazza Arringo en de kerk van San Francesco werden aangelegd. Later, tijdens de Renaissance, transformeerde de stad tot een cultureel en architectonisch centrum, met het Piazza del Popolo als stralend middelpunt.
Piazza del Popolo: een van de mooiste pleinen van Italië
Wie Ascoli Piceno bezoekt, belandt vroeg of laat op het Piazza del Popolo, dat door velen wordt gerekend tot de mooiste pleinen van Italië. Het rechthoekige plein is volledig bestraat met travertijn en omgeven door elegante loggia’s.
Aan de noordzijde staat de imposante kerk van San Francesco, een gotisch bouwwerk dat de bouwmeesters bijna twee eeuwen bezig hield. Direct daarnaast ligt de Loggia dei Mercanti, een renaissancegalerij die ooit dienstdeed als handelscentrum.
Aan de rand van het plein bevindt zich bovendien het historische Caffè Meletti. Sinds 1907 wordt hier anijs likeur – Anisetta Meletti – geschonken. De art-nouveau inrichting is intact gebleven, waardoor bezoekers zich nog altijd in de belle époque wanen.
Bezienswaardigheden buiten het centrale plein
Hoewel het Piazza del Popolo het bekendste symbool is van Ascoli Piceno, heeft de stad nog veel meer te bieden.
- Piazza Arringo: het oudste plein van de stad, waar zich de Cattedrale di Sant’Emidio bevindt. Binnenin schittert een crypte die gewijd is aan de beschermheilige van de stad.
- San Francesco: deze gotische kerk is rijk gedecoreerd en een toonbeeld van de religieuze macht van de stad in de middeleeuwen.
- Romeinse resten: naast de Ponte di Cecco is ook het Romeinse theater te bezoeken, dat in de 1e eeuw werd gebouwd en plaats bood aan duizenden toeschouwers.
- Forte Malatesta: een middeleeuws fort aan de rivier Castellano, later versterkt door de machtige familie Malatesta. Tegenwoordig is het een museum.
De culinaire ziel: Olive Ascolane en fritto misto
Een bezoek aan Ascoli Piceno is niet compleet zonder te proeven van de Olive Ascolane, gevulde en gefrituurde olijven die hun oorsprong in deze stad vinden. Het gerecht ontstond in de 19e eeuw als manier om overvloedige olijven te vullen met restjes vlees. Tegenwoordig zijn ze een culinaire trots, geserveerd in restaurants, bars en tijdens festivals.
Naast de olijven staat de stad bekend om de fritto misto all’ascolana: een assortiment van gefrituurde lekkernijen, variërend van groente tot kleine stukjes vlees. Beide gerechten passen uitstekend bij een glas lokale wijn uit de Marken, zoals Rosso Piceno Superiore.
Voor wie zich verder wil verdiepen in de gastronomie, is de mercato coperto een aanrader. Op deze overdekte markt zijn verse kazen, vleeswaren en groenten te vinden, evenals typische lekkernijen uit de omliggende dorpen.
Eet- en drinktips in Ascoli Piceno
Restaurants
- Ristorante Migliori: Een historisch en onmisbaar adres voor de beroemde Olive all’ascolana en de traditionele fritto misto all’ascolana. De gefrituurde olijven hier worden gezien als de beste van de stad.
- Figli di Stefano: Een authentieke osteria die lokaal vlees en ambachtelijke pasta’s serveert. De sfeer is huiselijk en de gerechten zijn een pure uitdrukking van de lokale keuken van de Marche.
Caffè en Bars
- Caffè Meletti: Een must-visit. Dit historische art-nouveau café op het Piazza del Popolo is de plek om te genieten van een kop koffie of een glas Anisetta, de lokale anijslikeur, in een prachtige setting.
Quintana Ascoli Piceno: een middeleeuwse traditie
Elke zomer herleeft de stad haar middeleeuwse verleden tijdens de Quintana, een spectaculair steekspel dat bezoekers uit heel Italië trekt. De stad is verdeeld in zes sestieri (wijken), die elkaar uitdagen in een riddertoernooi te paard.
De straten vullen zich met inwoners in kleurrijke historische kostuums, processies trekken door de stad, en trommels en trompetten zorgen voor een feestelijke sfeer. Het evenement is niet enkel folklore, maar een diepe uitdrukking van lokale trots en traditie.
Natuur en omgeving: toegangspoort tot de Monti Sibillini
Ascoli Piceno ligt ingeklemd tussen de Adriatische Zee en het bergmassief van de Monti Sibillini. Dit maakt de stad tot een ideale uitvalsbasis voor natuurliefhebbers.
- Wandelen in de Monti Sibillini: Populaire routes leiden naar de Monte Vettore of naar de hoogvlakte van Castelluccio di Norcia, bekend om de kleurrijke bloemenvelden tijdens de jaarlijkse fioritura.
- Gran Sasso Nationaal Park: ten zuiden van Ascoli ligt dit uitgestrekte park met ruige pieken en schilderachtige bergdorpen.
- De kust: op slechts 30 kilometer afstand ligt de Adriatische kust, met badplaatsen als San Benedetto del Tronto en Grottammare.
Praktische tips: Ascoli Piceno met de auto en meer
- Bereikbaarheid: Ascoli Piceno is goed bereikbaar met de auto via de snelweg A14 en de provinciale wegen vanuit Ancona en Pescara.
- Parkeren: In het centrum zijn parkeerplaatsen schaars. Het is aan te raden buiten de stadsmuren te parkeren, bijvoorbeeld bij Torricella Parking, en de roltrappen naar het centrum te nemen.
- Beste reistijd: Het voorjaar (april-juni) en het najaar (september-oktober) zijn ideaal. De temperaturen zijn mild, en in juli en augustus zorgt de Quintana voor extra sfeer.
- Hotels in het centrum: Voor wie wil overnachten in de historische kern zijn er kleinschalige boetiekhotels en B&B’s. Wie meer comfort zoekt, vindt buiten de stad grotere hotels met parkeergelegenheid.
FAQ over Ascoli Piceno
Wat te doen in Ascoli Piceno in één dag?
Bezoek het Piazza del Popolo, de Cattedrale di Sant’Emidio, en proef Olive Ascolane op een van de terrassen.
Waar staat Ascoli Piceno om bekend?
De stad staat bekend om haar travertijnarchitectuur, het Piazza del Popolo en de Olive Ascolane.
Is Ascoli Piceno een goede uitvalsbasis voor de Monti Sibillini?
Ja, de stad ligt op korte afstand van het nationale park en is ideaal voor wandelingen en natuuruitstapjes.
Wanneer vindt de Quintana plaats?
De Quintana wordt tweemaal per jaar gehouden: in juli en augustus.
Hoe reis je naar Ascoli Piceno met de auto?
De stad is bereikbaar via de A14 (afslag San Benedetto – Ascoli), gevolgd door de snelweg Ascoli-Mare.