Abruzzo

L’Aquila: de herrezen hoofdstad van Abruzzo

L'Aquila

Wie via de A24 vanuit Rome de Abruzzen inrijdt, ziet L’Aquila liggen als een stad die tegen de voet van de Gran Sasso aan leunt. De hoofdstad van Abruzzo ligt op ruim 700 meter hoogte, ingeklemd tussen bergketens die het klimaat er ’s winters kil en ’s zomers verrassend fris houden. Het is een stad met een dubbel gezicht: enerzijds een middeleeuws centrum vol basilieken en pleinen, anderzijds een plek die nog altijd zichtbaar herstellende is van de verwoestende aardbeving van 2009. Wie door de smalle straten loopt, ziet steigers naast gerestaureerde gevels, en juist dat contrast maakt een bezoek aan L’Aquila anders dan aan de meeste Italiaanse steden.

Een stad gebouwd uit 99 dorpen

De oprichting van L’Aquila is ongewoon. In de 13e eeuw besloot het Huis Hohenstaufen de losse bergdorpen in de omgeving samen te voegen tot één versterkte stad, ter verdediging van de regio en om efficiënter belasting te kunnen innen. De legende wil dat het er precies 99 waren, en dat getal duikt sindsdien overal op: 99 pleinen, 99 kerken en, het bekendste voorbeeld, de Fontana delle 99 Cannelle — een fontein met 99 waterspuwers in een rustige hoek net buiten het centrum. Elk dorp kreeg zijn eigen wijk en kerk, wat verklaart waarom L’Aquila geen enkel dominant historisch centrum kent, maar een lappendeken is van buurten met elk een eigen sfeer.

In de eeuwen daarna groeide de stad uit tot een van de belangrijkste handelscentra van Midden-Italië, met een universiteit die al sinds 1596 bestaat en de stad nog altijd een jonge, levendige bevolking geeft naast het historische decor.

Lees ook  Gran Sasso d’Italia: het ruige hart van Abruzzo

De aardbeving van 2009 en de wederopbouw

Op 6 april 2009 werd L’Aquila getroffen door een aardbeving met een kracht van 6,3 op de schaal van Richter. Het historische centrum liep zware schade op, honderden gebouwen stortten deels of volledig in, en de gebeurtenis kostte 309 mensen het leven. Voor wie de stad nu bezoekt, is die geschiedenis nooit ver weg: sommige straten zijn volledig gerestaureerd en ogen weer zoals voor de ramp, terwijl andere hoeken nog in de steigers staan.

Die wederopbouw is inmiddels zelf onderdeel geworden van het verhaal van de stad. Het Castello Cinquecentesco, het zestiende-eeuwse fort dat het MUNDA, het Nationaal Museum van Abruzzo, herbergt, is een van de plekken waar die combinatie van geschiedenis en herstel het duidelijkst voelbaar is. Binnen de dikke muren toont het museum middeleeuwse kunst en archeologische vondsten uit de hele regio, inclusief stukken die na de aardbeving zorgvuldig zijn gerestaureerd voordat ze weer tentoongesteld konden worden.

Basilieken en pleinen

Het religieuze hart van L’Aquila wordt gevormd door de Basilica di Santa Maria di Collemaggio. Met haar opvallende roze-witte geometrische gevel is de basiliek onlosmakelijk verbonden met paus Celestinus V, die er in 1294 werd gekroond en er begraven ligt. Elk jaar op 28 en 29 augustus vindt hier de Perdonanza Celestiniana plaats, een eeuwenoude vergevingsceremonie die is erkend als immaterieel UNESCO-erfgoed. De basiliek liep zware schade op bij de aardbeving van 2009, maar is inmiddels volledig hersteld en behoort weer tot de mooiste kerken van Midden-Italië.

De Basilica di San Bernardino, met haar imposante renaissancegevel boven een lange trap, domineert een ander deel van de stad en biedt vanaf de trappen een van de beste vergezichten over de daken van het centrum. Tussen beide basilieken in ligt het spinnenweb van pleinen en straten dat L’Aquila zijn karakter geeft, met Corso Vittorio Emanuele II als de levendige hoofdader waar ’s avonds de passeggiata plaatsvindt.

Lees ook  Etrusken - stap in de voetsporen van een vergeten beschaving

Uitvalsbasis voor de Gran Sasso

L’Aquila is niet alleen een bestemming op zich, maar ook een van de meest praktische vertrekpunten voor wie de rest van de bergregio wil verkennen. De Gran Sasso en Campo Imperatore liggen op minder dan een uur rijden, net als het bergfort van Rocca Calascio en het middeleeuwse Santo Stefano di Sessanio. Ook het saffraandorp Navelli en Capestrano zijn vanuit de stad goed te combineren met een dagtocht.

Sogno Italiano selectie
Op zoek naar bijzondere hotels in Italië?
Bekijk onze selectie met favoriete adresjes door heel Italië — van stijlvolle masseria’s tot droomhotels aan de meren en verborgen plekken met karakter.


Bekijk de selectie

Voor wie de stad als basis wil gebruiken voor meerdere uitstapjes in de bergen, is een overnachting in het centrum zelf een logische keuze: een B&B in een van de gerestaureerde historische panden combineert de sfeer van de wederopbouw met korte afstanden tot de basilieken en pleinen. Wie liever direct richting de hoogvlakte trekt, vindt in de dorpen rond Campo Imperatore diverse agriturismi waar een avond stilte en bergzicht op het menu staat.

Praktische informatie

L’Aquila leent zich het best voor een verblijf van één tot twee dagen: genoeg tijd om de basilieken, het Castello Cinquecentesco en de belangrijkste pleinen rustig te bezoeken, met eventueel een derde dag voor een uitstap naar Campo Imperatore. Het historische centrum is grotendeels autoluw, dus een auto laat je het beste aan de rand van de stad staan; er zijn diverse parkeerterreinen op loopafstand van het centrum. De beste periode voor een bezoek is het voor- en najaar, wanneer de temperaturen op deze hoogte aangenaam zijn — in de winter kan het in L’Aquila aanzienlijk kouder zijn dan aan de kust, met sneeuw tot diep in het voorjaar.

Lees ook  Barrea: bergmeer, berengebied en kastelen in het hart van Abruzzo

Veelgestelde vragen over L’Aquila

Is L’Aquila hersteld van de aardbeving van 2009?
Grote delen van het historische centrum zijn inmiddels gerestaureerd, waaronder de Basilica di Santa Maria di Collemaggio en veel van de belangrijkste pleinen. Op sommige plekken is de wederopbouw nog zichtbaar gaande, wat de stad een unieke laag geeft van geschiedenis en veerkracht naast elkaar.

Wat zijn de belangrijkste bezienswaardigheden van L’Aquila?
De Basilica di Santa Maria di Collemaggio, de Basilica di San Bernardino, het Castello Cinquecentesco met het MUNDA-museum, en de Fontana delle 99 Cannelle behoren tot de bekendste bezienswaardigheden van de stad.

Waarom heet L’Aquila de stad van de 99?
Volgens de overlevering werd de stad in de dertiende eeuw gesticht door 99 omliggende dorpen samen te voegen tot één versterkte nederzetting, elk met een eigen wijk en kerk. Dat getal 99 keert sindsdien terug in de architectuur van de stad, van pleinen tot de beroemde fontein met 99 waterspuwers.

Is L’Aquila een goede uitvalsbasis voor de Gran Sasso?
Ja. De stad ligt op minder dan een uur rijden van Campo Imperatore, Rocca Calascio en verschillende bergdorpen, waardoor het zich goed leent als basis voor wie zowel de stad als de bergnatuur van de Abruzzen wil combineren.

Hoeveel dagen heb je nodig voor L’Aquila?
Eén tot twee dagen zijn voldoende om het centrum, de basilieken en het museum te bezoeken. Wie ook Campo Imperatore of omliggende bergdorpen wil verkennen, kan daar het beste een derde dag aan toevoegen.